Web2: Culture

From Blognone

กลับสารบัญ

วัฒนธรรม

การเปลี่ยนแปลงและถ่ายเทของวิถีชีวิต คือบ่อเกิดของวัฒนธรรม

ลองมองว่าวัฒนธรรมเป็นเรื่องของการเปลี่ยนแปลงที่สั่งสมในสังคมและแปรเปลี่ยนจากปริมาณไปสู่คุณภาพ มากกว่าการที่วัฒนธรรมเป็นเรื่องของวิถีชีวิตที่ถือกันว่าดีหรือเป็นที่ยอมรับแบบหนึ่งๆ ถ้ามองอย่างนี้ วัฒนธรรมก็จะกลายเป็นวิถีที่มีกลุ่มคนยึดถือปฏิบัติในช่วงเวลานั้นๆ ไม่ว่าจะเป็นวัฒนธรรมด้านภาษา วรรณกรรม ก็มีรูปแบบและเนื้อหาแปรเปลี่ยนไปตามบริบทของเวลาและสภาพแวดล้อม วัฒนธรรมด้านภาพยนตร์ ที่เป็นการสะท้อนความรู้สึกนึกคิดของคนในยุดต่างๆ ตามรูปแบบทางศิลปะที่แปรเปลี่ยนพัฒนาไป วัฒนธรรมเสรีที่พัฒนามาจากความเชื่อว่าเสรีภาพคือส่วนสำคัญของความเป็นมนุษย์ วัฒนธรรมคนเมืองที่มีเอกลักษณ์เช่นเดียวกับวัฒนธรรมคนชนบท

เมื่อสังคมพัฒนาไป ความแตกต่างหลากหลายของส่วนต่างๆ ในสังคมก็เพิ่มมากขึ้นเป็นกิ่งก้านสาขา วัฒนธรรมกระแสหลักแตกออกเป็นวัฒนธรรมย่อย ที่แตกออกเป็นย่อยของย่อยไปเรื่อยๆ

บ่อยครั้งที่วัฒนธรรมย่อยเกิดขึ้นและตายไป เพราะสมาชิกในสังคมวัฒนธรรมนั้นไม่ได้รับการยอมรับจากสมาชิกของวัฒนธรรมอื่น บ้างก็ถูกกลืนกินโดยไม่สามารถรักษาจุดยืนของตนเอง บ้างก็ไม่สามารถขยายวัฒนธรรมให้มีผู้ยอมรับนับถือมากถึงจุดที่วัฒนธรรมนั้น จะดำรงอยู่ได้อย่างมีเสถียรภาพ เป็นเรื่องน่าเสียดายที่วัฒนธรรมที่มีเนื้อหาดีงามและตอบสนองความต้องการของคนบางกลุ่ม กลับต้องล้มหายไปด้วยเหตุผลต่างๆ ทำให้คนเหล่านั้นกลายเป็นคน "ไร้ราก" เพราะขาดวัฒนธรรมที่พวกเขาจะยอมรับนับถือและใช้เป็นที่ยึดเหนี่ยว เขาเหล่านั้นมักจะต้องพบกับทางแพร่ง ว่าต้องเข้มแข็งพอที่จะสร้างวัฒนธรรมใหม่ของตนเองขึ้นมา หรือกลายเป็นคนส่วนมากที่ต้องยอมรับวัฒนธรรมอื่นที่ขัดแย้งกับตัวตนของเขา เพียงเพื่อให้ได้รับการยอมรับจากสังคม เพื่อให้รู้สึกปลอดภัยและมั่นคง

สื่อทางวัฒนธรรมที่คุณมีส่วนร่วม

สื่อเป็นสิ่งที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงทางวัฒนธรรม ในยุคที่โทรทัศน์เฟื่องฟู วัฒนธรรมกระแสหลักโดยเฉพาะจากฝั่งตะวันตกไหลบ่าและถ่ายเทมายังคนในสังคม ที่เดิมมีวัฒนธรรมแบบท้องถิ่น คนในสังคมเริ่มคิดเหมือนๆ กัน มีวีถีชีวิตคล้ายกันเรื่อยๆ มีระบบคุณค่าและสิ่งที่ยึดถือตามแบบแผนของวัฒนธรรมตะวันตกกระแสหลัก เหตุผลหลักเพราะโทรทัศน์เป็นสื่อที่นำพาแนวคิดเหล่านั้นเข้าสู่สำนึกของผู้คนจากการนั่งดูหน้าจอวันละหลายขั่วโมง การเปลี่ยนแปลงนั้นเกิดขึ้นอย่างไม่รู้ตัว

แต่สื่อก็ไม่ได้เป็นผู้ร้ายที่นำเอาวัฒนธรรมกระแสหลักมากลบวัฒนธรรมกระแสรองเสมอไป อินเทอร์เน็ตและเว็บ 2.0 ทำให้คนธรรมดาที่ไม่มีเงินและทรัพยากรสามารถเป็นผู้สร้างเนื้อหาและถ่ายทอดข้อมูลความคิดได้โดยง่าย เว็บบอร์ดเฉพาะทาง บล็อก ชุมชนออนไลน์ และบริการออนไลน์มากมายหลากหลายทำให้สมาชิกที่เป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มทางวัฒนธรรมสามารถมีที่ทางในการแสดงออกและถ่ายทอดวัฒนธรรมของตน เป็นครั้งแรกกลุ่มทางวัฒนธรรมที่ถึงแม้จะไม่ใช่กลุ่มกระแสหลัก สามารถถ่ายทอดวัฒนธรรมไปสู่คนอีกกลุ่ม และคนในกลุ่มอื่นๆ ก็สามารถเลือกรับวัฒนธรรมต่างๆ ที่เหมาะสมกับตนเองได้อย่างเสรี เว็บ 2.0 ทำให้การถ่ายเททางวัฒนธรรมเป็นเรื่องของคนธรรมดาๆ อย่างแท้จริง โดยไม่ต้องตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของวัฒนธรรมกระแสหลักและสื่อสารมวลชนที่กุมเนื้อหาไว้ในมือเหมือนเมื่อก่อน

การที่คนธรรมดาๆ สามารถมีส่วนในการบันทึกและถ่ายทอดวัฒนธรรม ไม่เพียงจะทำให้คนในสังคมมองเห็นความหลากหลายของวัฒนธรรม และเผยแพร่วัฒนธรรมนั้นให้เป็นที่รู้จักหรือยึดถืออย่างกว้างขวาง แต่ยังเป็นการอนุรักษ์เอกลักษณ์และรายละเอียดของวัฒนธรรมต่างๆ ที่ล้วนมีคุณค่า ไม่ว่ามันจะมีกลุ่มคนที่ยึดถือปฏิบัติน้อยเพียงใดก็ตาม เว็บลักษณะคลังข้อมูลและห้องแสดงภาพออนไลน์เป็นตัวอย่างที่แสดงถึงบทบาทของเว็บในฐานะสื่อเก็บรักษาวัฒนธรรมไม่ให้สูญสลายไปเพียงเพราะวัฒนธรรมนั้นไม่มีคนมาต่อยอดนับถือ หรือสื่อดั้งเดิมที่เก็บเนื้อหาของวัฒนธรรมนั้น เช่นหนังสือ ภาพถ่าย ภาพวาด ได้เสื่อมสลายตามกาลเวลา

YouTube.com: ทีวีของคุณ

YouTube.com โด่งดังในประเทศไทยเมื่อกระทรวง ICT เมื่อปี 2550 ได้บล็อกเว็บฝากวิดีโอแห่งนี้เพราะมีคลิปบางคลิปที่มีเนื้อหาหมิ่นพระบรมเดชานุภาพ โดยลืมใส่ใจนึกว่า YouTube.com เป็นเว็บฝากวิดีโอที่มีเนื้อหาดีๆ จากคนทั่วโลกจำนวนมาก ตั้งแต่คลิปสอนเล่นดนตรี สื่อการเรียนการสอน โฆษณาลูกโซ่ (viral ads) ไปจนถึงภาพยนต์เต็มเรื่อง คลิปวิดีโอเกือบทั้งหมดนี้ถูกสร้างและเผยแพร่โดยคนธรรมดาๆ ที่มีเพียงกล้องถ่ายวิดีโอราคาถูกกับคอมพิวเตอร์ที่มีโปรแกรมตัดต่อและเข้าอินเทอร์เน็ตได้

ความนิยมต่อ YouTube.com มาจากโอกาสที่คนทั่วไปที่มีความคิดสร้างสรรค์หรือเรื่องราวที่ต้องการเผยแพร่ สามารถมีช่องทางการเผยแพร่เรื่องเหล่านั้นได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ต่างกับรายการโทรทัศน์ทั่วไปที่ต้องมีผู้ผลิตรายการที่มีความเชี่ยวชาญและมีเนื้อหาจำกัดเฉพาะเรื่องที่สถานีและผู้ผลิตเห็นว่าน่าจะมีผู้นิยม รายการที่มีเนื้อหาเฉพาะทาง รายการที่ไม่ใช่ความบันเทิง และรายการที่ไม่ได้ผลิตอย่างมืออาชีพ ไม่มีที่ทางในการนำเสนอออกสู่สายตาผู้ชม จน YouTube.com ทำให้โอกาสเหล่านั้นเป็นจริงเป็นครั้งแรก

นอกจากการอัพโหลดวิดีโอเพื่อนำเสนอในเว็บ YouTube.com โดยตรง เว็บยังมีระบบอำนวยความสะดวกให้ผู้ใช้สามารถแสดงวิดีโอเหล่านั้นในหน้าเว็บ ของตนเอง เช่นบล็อกส่วนตัวหรือเว็บบอร์ด โดยการนำรหัสที่เรียกว่า embedded code ไปแปะในหน้าเว็บที่ตนต้องการ (และมีสิทธิ์ในการเปลี่ยนแปลงเนื้อหา) วิธีการนี้ทำให้การเผยแพร่วิดีโอทำได้กว้างขวางและสะดวกขึ้น ในสายตาของผู้ชม วิดีโอที่เห็นเล่นอยู่บนเว็บส่วนตัวเหล่านั้นก็ไม่ต่างกับวิดีโอส่วนตัวที่เจ้าของเว็บนำขึ้นเว็บตัวเอง

YouTube.com ทำให้คนที่มีความสนใจต่างๆ สามารถถ่ายทอดแสดงออกได้อย่างไม่จำกัด กลุ่มอนุรักษ์วัฒนธรรมท้องถิ่นสามารถบันทึกการแสดงท้องถิ่นหรือนำวิดีโอการแสดงท้องถิ่นที่มีอยู่แล้วมานำเสนอใน YouTube.com เพื่อเผยแพร่ให้คนทั่วโลกสามารถเข้าถึงโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย วิดีโอเหล่านี้จะถูกเก็บและนำเสนออย่างถาวรโดยไม่มีวันหมดอายุ เว้นเสียแต่ว่าเว็บ YouTube.com ซึ่งมี Google เป็นเจ้าของจะเลิกให้บริการ อย่างไรก็ตามโอกาสที่จะเกิดขึ้นก็มีน้อยมากเพราะ Google เป็นบริษัทยักษ์ใหญ่ที่น่าเชื่อถือ มีผู้ใช้บริการทั่วโลก สำหรับหน่วยงานหรือองค์กรขนาดเล็กถึงกลางทั่วไป การเก็บสื่อไว้ในบริการรับฝากสื่อที่น่าเชื่อถือเช่น YouTube.com น่าจะปลอดภัยกว่าการเก็บไว้เองในระยะยาว

นอกจากคลิปวิดีโอจากสมาชิกทั่วไป YouTube.com ยังมี "ช่อง" (channel) ที่เหมือนช่องรายการทีวีทั่วไปที่นำเสนอรายการของผู้ผลิตเป็นรายๆ ไป ทั้งผู้ผลิตรายการปกติอย่าง CBS, Sony BMG, Warners Music หรือผู้ผลิตรายเล็กๆ ที่มีเนื้อหารายการที่น่าสนใจ

ระยะหลังๆ คลิปวีดีโอที่ได้รับความนิยมใน YouTube.com คือคลิปประเภทโฆษณาลูกโซ่ ที่ผู้ผลิตต้องการประชาสัมพันธ์สินค้า บริการ หรือส่งสารอย่างใดอย่างหนึ่ง โดยทำคลิปโฆษณาที่มีเนื้อหาน่าสนใจและดึงดูดให้ต้องเข้ามาดูเพื่อค้นหาสารที่ผู้ผลิตต้องการนำเสนอ เช่นโฆษณาโทรศัพท์มือถือที่ไม่ได้มีเนื้อหาเกี่ยวกับมือถือเลย แต่พูดถึงการที่คนในชุมชนมีพูดจาพบกันและทำกิจกรรมร่วมกันอย่างมีความสุข หรือโฆษณาสนับสนุนผู้สมัครประธานาธิบดีสหรัฐที่นำเสนอโดยตัดเอาฉากการปราศรัยของผู้สมัครมาประกอบเพลงร้องในลักษณะมิวสิควิดีโอ โดยเลือกฉากและแต่งเพลงให้ปากของผู้สมัครพูดเหมือนกับเนื้อเพลงที่ร้องนั้น สิ่งที่น่าสนใจคือการนำเสนอที่สร้างสรรค์เหล่านี้ไม่ได้มาจากบริษัทโฆษณายักษ์ใหญ่ที่มีทุนสนับสนุนเสมอไป แต่มีจำนวนมากที่มาจากศิลปินอิสระและผู้สนใจที่มีความตั้งใจและอุปกรณ์พื้นฐานเท่านั้น นี่คือการเปิดโอกาสให้คนธรรมดาเป็นเจ้าของรายการทีวีที่สามารถสื่อสารและสร้างผลกระทบไปยังคนจำนวนมากได้อย่างแท้จริง

DeviantArt.com และ Fuse.in.th: ชุมชนศิลปินอิสระ

DeviantArt.com คือศูนย์รวมงานของศิลปินอิสระที่มีขนาดใหญ่ที่สุด เป็นที่ที่ศิลปินไม่ว่าจะเป็นมือสมัครเล่นหรือมืออาชีพสามารถนำเสนองานของตนได้โดยไม่ต้องผ่านกระบวนการคัดกรองคุณภาพและทุนในการจัดแสดงแบบสื่อหรือห้องแสดงภาพทั่วไป

จุดเด่นของ DeviantArt.com ก็ไม่ต่างกับ YouTube.com ตรงที่เป็นช่องทางในการนำเสนองานที่โดยปกติไม่สามารถถูกนำเสนอผ่านช่องทางดั้งเดิมได้ โดยเฉพาะงานศิลปะที่ส่วนมากจะต้องถูกจัดให้เป็น "ศิลปะชั้นสูง" (high art) ก่อนจึงจะมีพื้นที่ในการนำเสนอแบบทั่วไป เช่นรายการโทรทัศน์ หนังสือ นิตยสารศิลปะ หรือห้องแสดงภาพ แต่ศิลปะของคนประชาชนอาจไม่จำเป็นต้องมีรูปแบบหรือรายละเอียดตามแบบฉบับเดิมๆ ก็ได้

นอกจากการเป็นพื้นที่แสดงงาน ศิลปินยังจะมีหน้าเว็บเป็นของตนเองที่จะเป็นหน้ารวบรวมงานของตน และพื้นที่ให้ผู้ชมเข้ามาให้ความเห็นวิพากษ์วิจารณ์งาน สำหรับผู้ชม ก็สามารถสร้างคอลเล็กชั่นส่วนตัวได้ โดยการเลือกเก็บงานที่ชื่นชอบไว้รวมกันในพื้นที่ส่วนตัวเพื่อชมในภายหลัง

ในไทยก็มีเว็บที่เป็นพื้นที่แสดงผลงานและชุมชนของศิลปินและผู้สนใจเช่นเดียวกัน อย่าง Fuse.in.th ซึ่งเน้นให้ศิลปินอิสระที่เป็นเยาวชนมีพื้นที่ในการแสดง "ตัวตน" และได้รับการยอมรับ

นอกจากจะเป็นพื้นที่แสดงผลงาน เว็บ Fuse.in.th ยังจัดกิจกรรมการประกวดผลงานตามหัวข้อเป็นระยะๆ เช่นในภาพเป็นการประกวดผลงานที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับภาวะโลกร้อน นอกจากนั้นยังจัดให้ศิลปินได้พบกันในสถานที่จริงอย่างสม่ำเสมอเพื่อสร้าง ความสัมพันธ์ โดยหวังที่จะให้ศิลปินเหล่านั้นได้รู้จักกันมากขึ้นและเรียนรู้ต่อยอดผลงานกันได้

OpenBase.in.th: คลังวัฒนธรรมที่ไม่เลือกข้าง

เราเห็นความพยายามของกลุ่มคนเล็กๆ เช่นชนกลุ่มน้อย ชาวเขา หรือท้องถิ่นต่างๆ ในการรักษาวัฒนธรรม ธรรมเนียม ประเพณีของตน และสืบต่อให้คนรุ่นต่อไป ในขณะที่คนรุ่นใหม่เริ่มเหินห่างวัฒนธรรมท้องถิ่น และหน่วยงานรัฐบาลมีข้อจำกัดในการช่วยเหลือเพื่อรักษาสืบทอดวัฒนธรรม ความท้าทายของคนเหล่านั้นเริ่มทวีความเข้มข้นมากขึ้นเรื่อยๆ

พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นทั้งที่ดำเนินการโดยรัฐและเอกชนพยายามที่จะรวบรวมวัตถุ และสื่อทางวัฒนธรรมเหล่านั้น ความพยายามเหล่านี้มีคุณูปการเป็นอย่างยิ่ง อย่างไรก็ตาม การเก็บบันทึกสื่อและข้อมูลทางวัฒนธรรมเพื่อการอนุรักษ์มีข้อจำกัดสำคัญ คือการที่ประชาชนทั่วไปในวงกว้างไม่สามารถเข้าถึงสื่อเหล่านั้นได้โดยง่าย เช่นถ้าต้องการชมหรือเรียนรู้ลายเครื่องปั้นดินเผา ก็ต้องเดินทางไปชมพิพิธภัณฑ์ถึงที่

OpenBase.in.th เป็นเว็บที่มีวัตถุประสงค์ไม่ต่างกับพิพิธภัณฑ์หรือหอสมุด นั่นคือการเก็บรักษาสื่อที่มีคุณค่าต่อสังคม โดยสื่อทางวัฒนธรรมก็เป็นหมวดสำคัญใน OpenBase.in.th ที่มีเป้าหมายสูงสุดคือการรวบรวม รักษา และเผยแพร่สื่อทางวัฒนธรรมของกลุ่มคนทุกกลุ่มในประเทศ เพื่อเป็นจุดอ้างอิงสำหรับการศึกษาเรียนรู้วัฒนธรรม และรักษาข้อมูลของวัฒนธรรมต่างๆ ที่สักวันหนึ่งอาจเสื่อมหายไปเพราะไม่มีผู้สืบทอดต่อ

ข้อมูลด้านวัฒนธรรมของ OpenBase.in.th จะถูกรวบรวมมาจากแหล่งต่างๆ เช่นเว็บไซต์ศูนย์รวมวัฒนธรรมท้องถิ่น ศูนย์วัฒนธรรมจังหวัด และมหาวิทยาลัยต่างๆ จากนั้นจะมีการจัดเข้าหมวดหมู่และติด "ป้ายคำ" เพื่อระบุว่าเนื้อหาแต่ละเรื่องเกี่ยวข้องกับหัวข้ออะไรบ้าง

สำหรับผู้ใช้ นอกเหนือจากการเลือกดูข้อมูลตามหมวดหมู่ ยังสามารถค้นหาโดยพิมพ์คำที่ต้องการเข้าไปในระบบค้นหาที่ใช้ระบบเดียวกันกับ Google แต่ปรับแต่งให้เข้ากับข้อมูลใน OpenBase.in.th โดยผู้ใช้สามารถกรองผลการค้นหาให้แสดงเฉพาะเนื้อหาบางประเภท เช่นบทความ ภาพ เสียง หรือภาพเคลื่อนไหวได้อีกด้วย

การแปลงสื่อทางวัฒนธรรมให้เป็นรูปแบบดิจิตอลเพื่อการรักษาและเผยแพร่

ความท้าทายของโครงการอย่าง OpenBase.in.th คือการที่สื่อทางวัฒนธรรมจำนวนมากยังไม่ถูกแปลงให้เป็นรูปแบบดิจิตอลที่สามารถจัดเก็บและนำเสนอผ่านเว็บไซต์ได้ การแปลงสื่อให้เป็นรูปแบบที่สามารถเก็บรักษาและเผยแพร่ได้อย่างยั่งยืนมีการทำกันมาตั้งแต่หลายสิบปีที่แล้ว โดยก่อนยุคคอมพิวเตอร์ ห้องสมุดทั่วโลกทยอยแปลงหนังสือและหนังสือพิมพ์จากกระดาษลงเป็นไมโครฟิล์ม ที่มีลักษณะคล้ายฟิล์มภาพถ่าย และมีเครื่องดูไมโครฟิล์มติดตั้งไว้ในห้องสมุดให้ประชาชนชมเนื้อหาข้างในได้ โดยไม่ต้องหยิบจับต้นฉบับเอกสาร อย่างไรก็ตามเทคโนโลยีการแปลงข้อมูลเช่นไมโครฟิล์มยังคงเป็นเทคโนโลยีแอนะล็อก คือเก็บในสื่อที่ไม่มั่นคงถาวร ทำซ้ำได้ยาก และมีข้อจำกัดในการเผยแพร่

อย่างไรก็ตามเมื่อเทคโนโลยีดิจิตอลแพร่หลาย การแปลงสื่อให้เป็นดิจิตอลก็กลายเป็นทางเลือกที่ได้รับความนิยม ตั้งแต่การแปลงหนังสือโดยการแสกนเป็นภาพหรือไฟล์เอกสารมาตรฐานเช่น PDF การแปลงภาพถ่ายฟิล์มเป็นภาพถ่ายดิจิตอล การแปลงม้วนวิดีโอเป็นไฟล์วิดีโอ และแผ่นเสียงหรือม้วนเทปเป็นไฟล์เสียงทั้งแบบบีบอัดเพื่อลดขนาดการจัดเก็บ และแบบไม่บีบอัดเพื่อคงคุณภาพเสียงต้นฉบับเอาไว้

เมื่อสื่อถูกแปลงเป็นไฟล์ดิจิตอลแล้ว ก็จะสามารถถูกจัดเก็บลงในระบบคอมพิวเตอร์ การจัดเก็บในระบบคอมพิวเตอร์ ถ้าทำอย่างรอบคอบเป็นมืออาชีพ ก็จะทำให้ข้อมูลนั้นถูกรักษาไว้ได้ตลอดโดยไม่สูญหายหรือถูกลดทอนคุณภาพ โดยวิธีการเก็บรักษาสื่อดิจิตอลให้คงอยู่ถาวร จะเน้นที่การทำสำเนาซ้ำ (Backup) ข้อมูลเอาไว้หลายที่อย่างต่อเนื่อง เผื่อว่าสื่อในการบันทึกข้อมูลเกิดทำงานผิดพลาด ข้อมูลนั้นก็จะมีสำเนาอยู่อีกแห่งหนึ่งตลอดเวลา

หลังจากจัดเก็บข้อมูลแล้ว ผู้รวบรวมก็จะสามารถเผยแพร่ข้อมูลผ่านสื่อดิจิตอล เช่น ไฟล์ แผ่นซีดี ดีวีดี ไปจนถึงการเผยแพร่ผ่านระบบออนไลน์เช่นอินเทอร์เน็ต เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงสื่อเหล่านั้นได้โดยง่ายผ่านเครื่องคอมพิวเตอร์ที่เชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต

วัฒนธรรมบนโลกออนไลน์: บทบาทในฐานะสื่อสารมวลชน

วัฒนธรรมกับสื่อสารมวลชนเป็นเรื่องแยกกันไม่ออก ตลอดประวัติศาสตร์สมัยใหม่ของโลก เราเห็นตัวอย่างสังคมที่รัฐใช้ช่องทางสื่อเพื่อสร้างวัฒนธรรมที่มุ่งเน้นในการรวมสังคมให้เป็นเอกภาพ ไม่ว่าจะเป็นนาซีเยอรมัน (ผู้นำนิยม ชาตินิยม) สหรัฐอเมริกา (วัฒนธรรมเสรีนิยม) จนถึงไทย (รัฐนิยม) จนมาถึงยุคสมัยใหม่ กลุ่มทุนสื่อสารมวลชน โดยเฉพาะโทรทัศน์ ก็ได้มีบทบาทอย่างสูงในสังคมที่จะกำหนดทัศนะความนึกคิดของคนในสังคมผ่านเนื้อหาและช่องทางการนำเสนอของตน สื่อของกลุ่มทุนจึงมีบทบาทในการกำหนดวัฒนธรรมกระแสหลักของคนในชาติโดยประชาชนอาจไม่รู้ตัว

อย่างไรก็ตาม ในยุคที่สังคมมีเครื่องมือสมัยใหม่ในการสื่อสารและแสดงออกเช่นเว็บ 2.0 เนื้อหาและสารทางวัฒนธรรมก็เป็นส่วนหนึ่งที่คนในสังคมเริ่มมีสิทธิ์ในการกำหนดและสร้างสรรค์ขึ้นมาโดยไม่ต้องเป็นฝ่ายรอรับการยัดเยียดจากอำนาจหรือทุนแต่เพียงฝ่ายเดียวเหมือนแต่ก่อน อันที่จริง สื่อสารมวลชนที่ประชาชนมีส่วนร่วมอย่างระบบออนไลน์กลับช่วยเติมเต็มความต้องการของประชาชนในการแสดงออก ซึ่งทำให้สังคมอยู่ร่วมกันได้อย่างเป็นสุขโดยไม่ต้องฝืนบังคับ เพราะผู้คนต่างเห็นและเข้าใจคนอื่นๆ ผ่านการแสดงออกที่กระทำได้อย่างไม่มีใครมากำหนด การไหลเวียนของวัฒนธรรมอย่างเสรีนี่เองที่เป็นหัวใจของสังคมใหม่ในอนาคต

แต่แน่นอน ความเสรีอิสระมาพร้อมกับต้นทุน หลายคนเชื่อว่าสังคมที่มีเป็นอารยะจะต้องเกิดขึ้นจากการจัดการ จัดระเบียบ จำกัด ตัวอย่างที่เห็นจริงคือสังคมยุโรป ที่โดยทั่วไปมีแนวโน้มเป็นสังคมนิยมมากกว่าฝั่งอเมริกา หลายประเทศมีความเป็นรัฐสวัสดิการสูง เช่นการเก็บภาษีอัตราสูง ควบคุมกิจการบางอย่างไว้ในมือรัฐ และให้สวัสดิการอย่างดีกับประชาชน แต่ประชาชนและสังคมก็อยู่อย่างมีความสุขและมีคุณภาพ ต่างกับความเสรีที่วุ่นวายโกลาหลอย่างสหรัฐอเมริกาที่เป็นกรณีสุดขั้วของสังคมที่ทุกกลไกถูกสร้างขึ้นเพื่อรองรับและส่งเสริมอุดมการเสรีนิยม สิ่งสำคัญในประเด็นทิ้งท้ายนี้ ก็คือการได้มาซึ่งเสรีภาพต้องเป็นไปอย่างรับผิดชอบ เครื่องมือต่างๆ บนเว็บที่หนังสือเล่มนี้ได้นำเสนอล้วนเปิดโอกาสให้ประชาชนมีความเท่าเทียม มีเสรีภาพในการแสดงออกอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อนในประวัติศาสตร์ยุคไหนๆ แต่การบิดเบือนอำนาจของเสรีภาพนั้นก็มีให้เห็นอยู่เรื่อยๆ และมากยิ่งขึ้น จนรัฐและผู้กำหนดนโยบายทั่วโลกต่างออกกฎหมายมาระงับป้องกันการใช้เสรีภาพเกินพอดี การใช้เครื่องมืออันทรงพลังเหล่านี้จึงต้องกระทำอย่างมีวิจารณญาณและมโนสำนึก ซึ่งถ้าทำได้ก็ย่อมกลายเป็นพลังขับเคลื่อนสังคมไปข้างหน้าอย่างมีคุณภาพ

comment

Jayna said ...

Wimpy said ...

Jace said ...

Boston said ...

Jalene said ...

Kevlyn said ...

Darrence said ...

Tisha said ...

Digger said ...

rolex replica said ...

buy Capoten said ...

buy Capoten] 04:54, 4 January 2012 (ICT)

Sandy said ...